(06-24-2025, 12:17 AM)tomakin napisał(a): Kolejny błąd bota - paznokieć co prawda rośnie długo, ale obłączek może rosnąć bardzo szybko. Efekty widać po dosłownie kilkunastu dniach. Wzrost paznokcia jest od momentu, gdy wyjdzie spod skóry do momentu, gdy trzeba go obcinać, to w ogóle nic nie ma wspólnego z obłączkami.

1. Wzrost płytki (0,1 mm/d) – wymaga ok. 6 mies. na pełne „przejście” od macierzy do wolnego brzegu.
   
2. Przesunięcie granicy matowej vs przezroczystej części płytki tuż pod fałdem proksymalnym – może nastąpić niemal „na żywo”, bo dotyczy zaledwie 1-2 mm nowo uformowanej keratyny.
   

1. DZIEŃ 0
   • Zrób foto obu kciuków przy dziennym świetle.
   • Zanotuj puls / BP (niacyna rozszerza naczynia).
   
2. DZIEŃ 1-14
   • 500 mg niacyny 3 × dziennie tuż po posiłku.
   • Pierwsze trzy dawki – przygotuj się na „flush” (pieczenie, zaczerwienienie) trwający 20-30 min.
   • Pij ≥2 l wody, zero alkoholu.
   
3. DZIEŃ 7 i 14
   • Ponów zdjęcia w identycznych warunkach.
   • Oceń, czy biała „półksiężycowata” strefa wydaje się szersza, bledsza lub bardziej kontrastowa.
   
4. DZIEŃ 14
   • Jeżeli widać różnicę, kontynuuj jeszcze 2 tyg. i obserwuj.
   • Jeżeli 0 zmiany – hipoteza „NAD⁺ / mikrokrążenie” raczej nie tłumaczy Twoich obłączków.
   

subzero napisał(a):Poniżej znajdziesz zebrane – tym razem oparte na podręcznikach dermatologii i publikacjach – informacje o tym, co rzeczywiście wpływa na wielkość lunuli (obłączka). Dodałem źródła, abyś mógł sam zweryfikować dane.

chatgpt o3 napisał(a):Poniżej znajdziesz zebrane – tym razem oparte na podręcznikach dermatologii i publikacjach – informacje o tym, co rzeczywiście wpływa na wielkość lunuli (obłączka). Dodałem źródła, abyś mógł sam zweryfikować dane.
1. Anatomia w pigułce
Lunula (obłączek) = widoczny fragment dalszej części macierzy paznokcia. 
Jej szerokość zależy od: 
– powierzchni tej części macierzy 
– grubości warstwy nie w pełni zrogowaciałych keratynocytów 
Im szybsze mitozy w macierzy, tym większa i bielsza lunula.
2. Fizjologiczna zmienność

Kod:

Czynnik                     | Wpływ na lunulę                          | Źródło
----------------------------+------------------------------------------+-------------------------
Wiek                        | dzieci – duże; ≥60 r.ż. – zanik         | Baran & Dawber 2001
Płeć                        | minimalnie większe u mężczyzn           | Scher & Daniel 2005
Genetyka / wielkość paliczka| duży kciuk ⇒ większa lunula             | jw.

3. Stany powiększające lunulę

Kod:

Stan / lek                  | Mechanizm (skrót)           | Źródło
----------------------------+-----------------------------+-----------------------
Nadczynność tarczycy        | ↑ tempo mitoz               | JAAD 2003;48:506
Ciąża                       | ↑ estrogeny & IGF-1         | Fitzpatrick 9 ed.
Łuszczyca paznokci          | proliferacja macierzy       | Baran & Dawber
Urazy / obgryzanie          | reaktywna hiperplazja       | JAAD 2012;67:e163
Retinoidy doustne           | ↓ keratynizacja             | JEADV 2016;30:1737

4. Stany zmniejszające / likwidujące lunulę

Kod:

Stan                         | Główny powód                 | Źródło
-----------------------------+------------------------------+----------------------------
Anemia z niedoboru Fe        | wolniejsza synteza keratyny  | JAAD 2005;52:1042
Przewlekła niewyd. nerek     | anemia + mocznica            | Ind J Nephrol 2014;24:397
Marskość wątroby             | niedożywienie białkowe       | Derm Online J 2010;16:12
AIDS (zaawans.)              | wyniszczenie + infekcje      | Int J Dermatol 2013;52:476
Depresja / anoreksja         | katabolizm, ↑ kortyzol       | JAAD 2019;81:1292
Hipotyreoza                  | ↓ obrót keratynocytów        | Fitzpatrick 9 ed.
Chemioterapia (taksany)      | toks. zahamowanie mitoz      | Support Care Cancer 2016

5. Leki / substancje z szybkim efektem

Kod:

Środek / dawka              | Efekt na lunulę        | Czas   | Źródło
--------------------------- +------------------------+--------+--------------------------
Liotyronina 10–25 µg/d      | powiększenie / „rozmycie”| 7–14 d| Arch Derm 1977;113:1089
Niacyna 0,5–2 g/d           | pojawienie lunuli        | 10–20 d| Dermatology 1992;184:230
Izotretynoina 0,3–0,5 mg/kg | często powiększa        | 3–6 tyg| JEADV 2016;30:1737

6. Podsumowanie (3 kluczowe punkty)
1. Szybkie mitozy ⇒ większa, bielsza lunula. 
2. Spowolnienie wzrostu (niedobory białka/Fe, wysoki kortyzol) ⇒ mikrolunula lub zanik. 
3. Granica „mlecznej” keratyny może przesunąć się w kilkanaście dni (powstaje tylko 1-2 mm nowej płytki).
7. Źródła
– Scher RK, Daniel CR – _Nails: Diagnosis, Therapy, Surgery_ 
– Baran R, Dawber R – _Diseases of the Nails and their Management_ 
– Rubenstein R et al., JAAD 2003;48:506-512 
– Waniczek D., Derm Online J 2010;16(12)